[صفحه اصلی ]   [Archive] [ English ]  
:: صفحه اصلي :: درباره نشريه :: آخرين شماره :: تمام شماره‌ها :: جستجو :: ثبت نام :: ارسال مقاله :: تماس با ما ::
بخش‌های اصلی
صفحه اصلی::
اطلاعات نشریه::
آرشیو مجله و مقالات::
برای نویسندگان::
برای داوران::
ثبت نام و اشتراک::
تماس با ما::
تسهیلات پایگاه::
درباره پژوهشکده هنر::
مقالات در دست انتشار::
::
ISSN: ۲۲۵۱-۸۶۳۰
 e-ISSN: ۲۲۵۱-۹۹۷۱
..
جستجو در پایگاه

جستجوی پیشرفته
..
دریافت اطلاعات پایگاه
نشانی پست الکترونیک خود را برای دریافت اطلاعات و اخبار پایگاه، در کادر زیر وارد کنید.
..
:: دوره 12، شماره 49 - ( زمستان 1402 ) ::
جلد 12 شماره 49 صفحات 19-1 برگشت به فهرست نسخه ها
تبیین روابط اسطوره و هنر بر مبنای تخیل زیبایی‌شناسانه در برون‌داد نهایی مولفه‌های آگاهی اسطوره‌ای
عفت السادات افضل طوسی ، زهره طاهر*
دانشگاه الزهرا (س)
چکیده:   (550 مشاهده)
اسطوره در ماهیت خود حاوی مؤلفه‌هایی است که روابطی انکارناپذیر با صور هنری را شکل می‌دهد. کاسیرر نظام و ساختار اسطوره و هنر را بسیار مشابه می‌داند، ولی معتقد است صورت‌هایی که در خدمت اسطوره‌اند، با حقیقت چیزها یکی شده و به یک کارکرد بدل می‌شوند و در این مقام نمی‌توان و نباید چنین تصاویری را از بُعد زیبایی‌شناسانه تحلیل کرد؛ بنابراین پرسشی که مطرح می‌شود این است: چگونه می‌توان روابط بین اسطوره و هنر را در شکل‌گیری برون‌داد نهایی مؤلفه‌های آگاهی اسطوره‌ای تبیین کرد؟ این نوشتار با هدف پاسخ به این پرسش، به تحلیل موردی نگارۀ سلامان و ابسال در جزیرۀ خوشبختی  از نسخۀ هفت‌اورنگ ابراهیم‌میرزا در مکتب مشهد پرداخته و می‌کوشد با بررسی آرای کاسیرر در باب آگاهی اسطوره‌ای، چگونگی تلاش نگارگر در تصویر یک «تخیل اسطوره‌ای» را به‌عنوان خدمتی از هنر به اسطوره یا بالعکس، کیفیت آگاهی اسطوره‌ای نگارگر را در تصویر یک «تخیل زیبایی‌شناسانه» به‌عنوان خدمتی از اسطوره به هنر بررسی کند. رویکرد پژوهش تطبیقی و روش آن توصیفی-تحلیلی است و برای جمع‌­آوری اطلاعات از شیوۀ کتابخانه‌ای استفاده شده است. بررسی یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که در مؤلفه‌های شناختی تمایز و تقابل، علیت، واسطه‌های ادارکی و تجسم اسطوره‌ای نگاره، تخیل زیبایی‌شناسانه در خدمت تخیل اسطوره‌ای است؛ اما در وحدت و کیفی‌گرایی اسطوره‌ای، تخیل اسطوره‌ای نگارگر در خدمت تخیل زیبایی‌شناسانۀ اوست. درواقع بنا بر یافته‌های ما، رابطۀ هنر و اسطوره گرچه در بدو پیدایی، پیرو تخیل اسطوره‌ای و معلول آن است؛ تخیل زیبایی‌شناسانه در توسعۀ مفاهیم و تکوین آن سهمی بی‌­بدیل دارد. درحقیقت برون‌داد مؤلفه‌های آگاهی اسطوره‌ای، برآیندی از روابط هنر و اسطوره با تأکید بر تخیل زیبایی‌شناسانه است که از رابطۀ پیوستۀ قابلیت‌های تصویری در نمایش تخیل اسطوره‌ای ناشی می‌­شود.
واژه‌های کلیدی: آگاهی اسطوره‌ای، کاسیرر، نگارگری، مکتب مشهد، هفت‌اورنگ ابراهیم‌میرزا
متن کامل [PDF 960 kb]   (304 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1402/3/21 | پذیرش: 1402/8/15
فهرست منابع
1. قرآن کریم.
2. آژند، یعقوب (1384). مکتب نگارگری تبریز، قزوین و مشهد. تهران: فرهنگستان هنر.
3. ابراهیمی، مهدی؛ حلبی، علی‌اصغر (1397). تحلیل ساختاری سلامان و ابسال جامی از منظر رمز و رازهای عرفانی. عرفان اسلامی، (55)، 124-109.
4. امین، سیدحسن (1385). سلامان و ابسال اسطوره یونانی در فرهنگ ایرانی در چهارده روایت. تهران: دایره المعارف ایران‌شناسی.
5. پاکباز، رویین (1389). نقاشی ایران از دیرباز تا امروز. تهران: زرین و سیمین.
6. پتاتزونی، رافائل؛ فرجی، سمیه (1391). حقیقت اسطوره. هفت آسمان، 14(53)، 136-119.
7. پورمند، حسنعلی؛ حکیم جوادی، مرضیه (1395). تمثیل در عرفان اسلامی و تأثیر آن در نگارۀ سلامان و ابسال هفت‌اورنگ جامی. هنرهای کاربردی، (8)، 14-5.
8. جامی، نورالدین عبدالرحمان (1378). هفت اورنگ (جلد 1 و 2). تهران: میراث مکتوب.
9. حسینی، مهدی (1385). هفت‌اورنگ: جامی به روایت تصویر. کتاب ماه هنر، 6-19.
10. روضاتیان، سیده مریم. (1388). رمز گشایی قصه سلامان و ابسال حنین بن اسحاق بر اساس کهن الگوهای یونگ. فنون ادبی، 1(1)، 97-106.
11. ساداتی، ناصر؛ پیراوی‌ونک، مرضیه (1394). ویژگی‌های معرفت هنر به عنوان فرم سمبولیک در اندیشۀ کاسیرر. شناخت (پژوهشنامه علوم انسانی)، (129)، 73-146.
12. سجادی، سید ضیاءالدین (1389). حی بن یقظان و سلامان و ابسال. تهران: سروش.
13. ‌سیمپسون، ماریانا شرو (1382). شعر و نقاشی ایرانی، حمایت از هنر ایران: شاهکارهای نقاشی از قرن دهم. ترجمۀ عبدالعلی براتی و فرزاد کیانی، ویرایشِ آیدین آغداشلو. تهران: نسیم دانش.
14. صدیقی، بهار (1400). از «استاره»ی فارسی تا «اسطوره»ی عربی: واکاوی ریشه‌شناسی و نشانگری «اسطوره». زبان و ادبیات عربی (مجله دانشکده ادبیات و علوم انسانی مشهد)، 13(2 (پیاپی 25) )، 63-77.
15. طاهر، زهره؛ بیک محمدی، غزاله؛ نادری مهر، صالحه؛ محمدی جم، معصومه (1401). خوانش رنگ بر بستر فرهنگ عصر صفوی در هفت اورنگ ابراهیم میرزا بر اساس نظریه رنگ ایتن (مطالعه موردی دو نگاره). دومین کنفرانس بین المللی معماری، عمران، شهرسازی، محیط زیست و افق‌های هنر اسلامی در بیانیه گام دوم انقلاب، تبریز.
16. عسکری الموتی، حجت‌الله (1392). مناسبات اسطوره و هنر در تفکر ارنست کاسیرر، والتر بنیامین و تئودور آدرنو. هنرهای زیبا- هنرهای تجسمی، 18 (1)، 1-30.
17. غفاری شهری، زهراسادات؛ کریمی، علیرضا (1394). مطالعه تطبیقی تصویرگری میرزاعلی در نگاره‌های خمسه طهماسبی (946-950 ق) و (هفت اورنگ جامی 964-973 ق). همایش ملی نقش خراسان درشکوفایی هنر اسلامی، مشهد.
18. کاسیرر، ارنست (1400)، اسطوره دولت، ترجمه یدالله موقن، تهران: هرمس.
19. کاسیرر، ارنست (1402) زبان و اسطوره، ترجمۀ محسن ثلاثی، تهران: مروارید.
20. کاسیرر، ارنست (1399) فلسفه صورتهای سمبلیک (جلد 2: آگاهی اسطوره‌ای). ترجمۀ یدالله موقن، تهران: هرمس.
21. کریم زاده تبریزی، محمدعلی (1376). احوال و آثار نقاشان قدیم ایران و برخی از مشاهیر نگارگر هند و عثمانی، تهران: مستوفی.
22. مسگری، علی‌اکبر؛ قاسمی، حمید (1390). خاستگاه اسطوره در صورت ابتدایی ادراک. پژوهش‌های فلسفی، 5(8)، 235-191.
23. مقنی‌پور، مجیدرضا؛ رحمانی، اشکانی (1398). تبیین سطح اندیشه انسانی در تمدنهای موازی بر مبنای ساختار فرمی و تخیل تصویری شکل‌یافته در روایات اساطیری. کیمیای هنر، 8(31)، 66-51.
24. موسوی، یعقوب (1384). مطالعه رویکرد معرفت شناسی کاسیرر با تکیه بر نمادشناسی. معرفت و جامعه، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه. (13)، 91-105.
25. موقن، یدالله (1389). ارنست کاسیرر: فیلسوف فرهنگ. تهران: دفتر پژوهش‌های فرهنگی.
26. Cassirer, Ernst (1953). The Philosophy of Symbolic Forms: (Vol.1). Ralph Manheim, Trans. New Haven and London, Yale University. (Yadollah Mooghen, Trans 2011, Tehran: Hermes).
27. Simpson, Mariana Sherve (1997). Sultan Ibrahim Mirza's Haft Awrang: A Princely Manuscript from Sixteenth-Century Iran. New Haven & London: Yale University. [DOI:10.5479/sil.891574.39088015778137]
ارسال پیام به نویسنده مسئول

ارسال نظر درباره این مقاله
نام کاربری یا پست الکترونیک شما:

CAPTCHA



XML   English Abstract   Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Afzaltousi E, Taher Z. A Study of the Relationship between Myth and Art based on Aesthetic Imagination in the Final Output of the Components of Mythical Consciousness. کیمیای هنر 2024; 12 (49) :1-19
URL: http://kimiahonar.ir/article-1-2220-fa.html

افضل طوسی عفت السادات، طاهر زهره. تبیین روابط اسطوره و هنر بر مبنای تخیل زیبایی‌شناسانه در برون‌داد نهایی مولفه‌های آگاهی اسطوره‌ای. کیمیای هنر. 1402; 12 (49) :1-19

URL: http://kimiahonar.ir/article-1-2220-fa.html



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 12، شماره 49 - ( زمستان 1402 ) برگشت به فهرست نسخه ها
Kimiya-ye-Honar
Persian site map - English site map - Created in 0.05 seconds with 38 queries by YEKTAWEB 4652