fa رویکردی اسلامی به طراحی مدل ساختارمند نظام آموزش معماری تخصصي Special پژوهشي Research با توجه به اهمیّت دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی در حوزه های مختلف پژوهشی، آموزشی و تخصصی، یا به عبارتی تولید، انتقال و کاربردی نمودن علم، ضرورت پرداختن به مدل ساختاری آموزش همواره مورد تأکید بوده است. این امر در برنامه‌ریزی رشته‌های هنری، که نیاز به ارتقاء توانایی و خلاقیت فردی دانشجویان دو چندان است، از حساسیت ویژه‌ای برخوردار می‌گردد. در این مقاله پنج شاخصه‌ی اصلی نظام آموزشی عالی یعنی: دانشجو، استاد، نظام آموزشی پژوهشی، امکانات و شرایط آموزش پژوهشی، مورد بحث و بررسی قرار خواهد گرفت. در راستای تحلیل وضعیت نظام آموزش فعلی، ساز و کار ارزیابی آن بر اساس ضابطه‌های بیرونی و تعریف استاندارد متناسب با اهداف و مقاصد جامعه امروز و نیز ارزشیابی آن بر اساس ملاک‌ها و معیارهای مقایسه‌ای، صورت می‌پذیرد تا بتوان از نتایج آن برای تعیین و تبیین دروس و سرفصل‌هایی با اهداف تحصیلی تخصص محور، آموزش محور و پژوهش محور استفاده نمود. با توجه به مشخص بودن استراتژی و سیاست‌گذاری‌های اصلی نظام آموزش عالی ایران، که تأکید آن بر به روز بودن، اسلامی بودن، پویا بودن و بومی بودن است، چنین به نظر می‌رسد که اسلامی و یا بومی نمودن آموزش عالی به عنوان اصل آغاز کننده برای فرآیندی پویا می‌باشد که متفاوت است از ضوابط در نظر گرفته برای خروجی‌های یک نظام آموزشی. از این‌رو بررسی و تحلیل تاریخی ارتباط میان علم، هنر و دین برای روشن نمودن وجوه اشتراک و تفاوت آن‌ها می‌تواند بستر پژوهشی مناسب در توشه‌اندوزی از این رهگذر باشد که از طریق روش تحقیق مشابه‌سازی به کنکاش ابعاد دقیق و علمی آن پرداخته خواهد شد. در این پژوهش ضمن معرفی سه مقطع اصلی تحصیلی کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترای معماری در دانشگاه و مواجهه نظام‌های آموزشی مختلف آنها از منظر اهداف، ساختار، رسالت و ...، به لزوم سیاست‌گذاری مناسب بر اساس جهان‌بینی اسلامی در برنامه‌ریزی آموزشی اشاره خواهد شد. Regarding the importance of universities and graduate- level institutes in research, education and expert realms, the key role of providing a structured model for education has been always a focal concern. This issue is even of a higher relevance in planning for art disciplines where improving students’ initiative and competence require a careful supervision. In this article five main characteristics of graduate education would be discussed, namely student, professor, education-research system, possibilities, and conditions. These characteristics would be further evaluated. The results will be used to enhance a curriculum in which the instructive goals of education, research, and expertise are seen. Since the principal strategy and policy of education in Iran involves being up-to-date, Islamic, dynamic, and indigenous, it is claimed that there’s a distinction between being Islamic or indigenous, as a principle, and those criteria that affect the outputs of the educating system. Hence, analyzing the historical relationship between science, art and religion can provide some insights about the similarities and discrepancies of above mentioned principle and criteria. While introducing three main levels of education of architecture in university, i.e. BS, MS and PhD, this article would assess different educational systems regarding their aims, structures and 6 Quarterly Scnd Year, No. 7 Spring 2013 tasks. Ultimately, the importance of educational programming in accordance with Islamic worldview will be discussed. نظام آموزشی, برنامه‌ریزی آموزشی, آموزش معماری, نگرش اسلامی system of education, educational programming, education of architecture, Islamic vision 79 96 http://kimiahonar.ir/browse.php?a_code=A-10-1-53&slc_lang=fa&sid=1 Seyyed Gholamreza Islami سید غلامرضا اسلامی gheslami@ut.ac.ir 1003194753284600101 1003194753284600101 Yes دانشکده معماری، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران Mehrnoosh Ghodsi مهرنوش قدسی m_ghodsi@srbiau.ac.ir 1003194753284600102 1003194753284600102 No دانشگاه علوم و تحقیقات تهران